გაყიდვები/ვაჭრობა · 12 კითხვა

გაყიდვები & ბიზნესის განვითარება: გასაუბრების კითხვები და პასუხები

B2B გაყიდვების გასაუბრება საქართველოში ხშირად გაყიდვების ხელმძღვანელთან ან პირდაპირ კომპანიის დირექტორთან ტარდება. გკითხავენ წინა შედეგებზე ციფრებით, კლიენტების ბაზაზე და მოლაპარაკების გამოცდილებაზე, ხშირად კი როლურ თამაშში ცივი ზარის ან შეხვედრის ჩატარებას გთხოვენ. უფროს პოზიციებზე ელიან გუნდის, გეგმისა და ბიუჯეტის მართვის კონკრეტულ მაგალითებს.

როგორ მოვემზადოთ

  • მოამზადეთ თქვენი შედეგები ციფრებით: გეგმის შესრულების პროცენტი, დახურული გარიგებების რაოდენობა და საშუალო ზომა ლარში.
  • შეისწავლეთ კომპანიის პროდუქტი, ფასები და მთავარი კონკურენტები, რომ როლურ თამაშში დამაჯერებლად ისაუბროთ.
  • იფიქრეთ, რომელ CRM-ში გიმუშავიათ და როგორ მართავდით გაყიდვების ძაბრს — ამას თითქმის ყოველთვის კითხულობენ.
  • გასაუბრების ბოლოს თავად დასვით კითხვები გეგმაზე, ბონუსის სისტემასა და კლიენტების ბაზაზე — ესეც გაყიდვების უნარის ნაწილია.

უმცროსი გაყიდვების მენეჯერი (SDR): კითხვები

ახლავე დამირეკეთ, როგორც ცივ ზარში: მე ვარ კომპანიის დირექტორი, რომელიც თქვენს პროდუქტს არ იცნობს.

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, რამდენად სწრაფად იპყრობთ ყურადღებას და სვამთ თუ არა კითხვებს, სანამ პროდუქტზე ისაუბრებთ.

ნიმუში პასუხი

მოგესალმებოდით, წარვუდგებოდი და მაშინვე გკითხავდით, გაქვთ თუ არა ორი წუთი. შემდეგ ერთი წინადადებით ვიტყოდი, რა პრობლემას ვუგვარებთ თქვენნაირ კომპანიებს, მაგალითად: „თბილისში რამდენიმე სავაჭრო ქსელს ვეხმარებით, მარაგების აღრიცხვაზე დახარჯული დრო შეამცირონ“. ამის შემდეგ გკითხავდით, როგორ აკეთებთ ამას დღეს და რა გაწუხებთ. თუ ინტერესი გაჩნდება, ოცწუთიან შეხვედრას შეგთავაზებდით კონკრეტულ დღესა და საათზე.

კლიენტი გეუბნებათ: „ძვირია, ჩვენ ამის ბიუჯეტი არ გვაქვს“. როგორ უპასუხებთ?

რას ამოწმებენ: ფასზე შედავება ყველაზე ხშირი წინააღმდეგობაა, ამიტომ ამოწმებენ, ფასს მაშინვე არ ამცირებთ თუ არა.

ნიმუში პასუხი

ფასდაკლებით არ დავიწყებდი, არამედ გავარკვევდი, რას ნიშნავს „ძვირი“: სხვა შეთავაზებასთან შედარებით, თუ ამ კვარტალში თანხა საერთოდ არ არის. ვკითხავდი, რა უჯდება კომპანიას დღევანდელი პრობლემა, მაგალითად დაკარგული საათები ან შეცდომები, და ფასს ამ ხარჯს შევადარებდი. თუ ბიუჯეტი მართლა მხოლოდ მომდევნო კვარტალშია, შევთავაზებდი პატარა საპილოტე ვერსიას ან შეხვედრას მაშინ დავნიშნავდი და CRM-ში შევიტანდი.

ერთ კვირაში 50 ზარი განახორციელეთ და მხოლოდ ერთი შეხვედრა დანიშნეთ. რას შეცვლით?

რას ამოწმებენ: SDR-ის სამუშაო ბევრ უარს მოიცავს, ამიტომ ამოწმებენ მდგრადობას და საკუთარი შედეგების ანალიზის უნარს.

ნიმუში პასუხი

ჯერ CRM-ში ვნახავდი, სად წყდება საუბარი: მდივანთან, პირველ ოცდაათ წამში თუ შეთავაზების შემდეგ. თუ გადაწყვეტილების მიმღებამდე ვერ ვაღწევ, სიას გადავხედავდი და LinkedIn-ით სწორ ადამიანებს მოვძებნიდი. თუ პირველივე წამებში მიწყვეტენ, შესავალს შევცვლიდი და კოლეგას ან ხელმძღვანელს ჩემი ზარის მოსმენას ვთხოვდი. ზარებს ელფოსტითა და LinkedIn-ის შეტყობინებით შევავსებდი, რომ კონტაქტი რამდენიმე არხით მოხდეს.

B2B გაყიდვების მენეჯერი: კითხვები

მომიყევით ყველაზე რთულ გარიგებაზე, რომელიც დახურეთ. რა იყო გადამწყვეტი?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, როგორ მართავთ გრძელ გაყიდვის ციკლს და რამდენ გადაწყვეტილების მიმღებთან მუშაობთ.

ნიმუში პასუხი

ერთ დიდ ლოჯისტიკურ კომპანიასთან გარიგებას ექვსი თვე დასჭირდა, რადგან გადაწყვეტილებაში ფინანსური დირექტორი, IT და ოპერაციების ხელმძღვანელი მონაწილეობდნენ. თითოეულს ცალკე შევხვდი და გავარკვიე, რა აწუხებდა: ფინანსებს ხარჯი, IT-ს ინტეგრაცია, ოპერაციებს კი თანამშრომლების გადამზადება. თითოეული შიშისთვის კონკრეტული პასუხი მოვამზადე, მათ შორის ორთვიანი პილოტი. საბოლოოდ წლიური კონტრაქტი გაფორმდა, რომელიც ჩემი კვარტალური გეგმის თითქმის ნახევარი იყო.

როგორ მართავთ გაყიდვების ძაბრს და საიდან იცით, შეასრულებთ თუ არა თვის გეგმას?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, მუშაობთ თუ არა სისტემურად და შეგიძლიათ თუ არა რეალისტური პროგნოზის მიცემა.

ნიმუში პასუხი

CRM-ში ყოველ გარიგებას ეტაპი, თანხა, მოსალოდნელი თარიღი და შემდეგი ნაბიჯი აქვს, ამიტომ ორშაბათობით ძაბრს ვასუფთავებ. ვიცი, რომ ჩემი გამოცდილებით შეთავაზების ეტაპიდან დაახლოებით ყოველი მესამე გარიგება იხურება, ამიტომ ძაბრში გეგმის სამმაგი თანხა უნდა მქონდეს. თუ თვის შუაში ვხედავ, რომ ჩამოვრჩები, ხელმძღვანელს მაშინვე ვეუბნები და ახალი შეხვედრების დანიშვნას ვამატებ. ძველ, „გაყინულ“ გარიგებებს ძაბრიდან ვიღებ, რომ პროგნოზი არ გაიბეროს.

კლიენტი ხელშეკრულების გაფორმებამდე 20%-იან ფასდაკლებას ითხოვს. როგორ აწარმოებთ მოლაპარაკებას?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, იცავთ თუ არა კომპანიის მარჟას და იცით თუ არა დათმობის სანაცვლოდ რამის მიღება.

ნიმუში პასუხი

ჯერ გავარკვევდი, საიდან მოდის მოთხოვნა: კონკურენტის შეთავაზებიდან თუ შიდა ბიუჯეტის ლიმიტიდან. ცალმხრივ ფასდაკლებას არ მივცემდი, არამედ სანაცვლოდ რამეს ვითხოვდი, მაგალითად ორწლიან კონტრაქტს, წინასწარ გადახდას ან უფრო დიდ მოცულობას. ზოგჯერ ფასის ნაცვლად დამატებით მომსახურებას ან უფასო ტრენინგს ვთავაზობ, რაც კომპანიას ნაკლები უჯდება. ჩემს უფლებამოსილებაზე მეტ დათმობაზე ხელმძღვანელთან შევთანხმდებოდი და კლიენტს მკაფიო ვადას მივცემდი.

გაყიდვების ხელმძღვანელი / საკვანძო კლიენტების დირექტორი: კითხვები

თქვენს გუნდში ერთი მენეჯერი ზედიზედ სამი თვეა გეგმას ვერ ასრულებს. რას გააკეთებთ?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, ეძებთ თუ არა მიზეზს მონაცემებში და შეგიძლიათ თუ არა როგორც დახმარება, ისე რთული გადაწყვეტილების მიღება.

ნიმუში პასუხი

ჯერ მის ძაბრს შევადარებდი გუნდის სხვა წევრებისას: აქტივობა აკლია, კონვერსია თუ გარიგების ზომა. შემდეგ პირადად დაველაპარაკებოდი, რადგან მიზეზი შეიძლება პირადი იყოს ან ტერიტორია იყოს სუსტი. ერთად შევადგენდით 60-დღიან გეგმას კონკრეტული მაჩვენებლებით, რამდენიმე შეხვედრას ერთად დავესწრებოდი და ყოველკვირეულად შევხვდებოდით. თუ ამის შემდეგაც პროგრესი არ იქნება, სამართლიანად და პატივისცემით ვისაუბრებდით სხვა როლზე ან დაშორებაზე.

როგორ შეინარჩუნებთ და გაზრდით საკვანძო კლიენტს, რომელიც კონკურენტთან გადასვლას ფიქრობს?

რას ამოწმებენ: საკვანძო კლიენტის დაკარგვა შემოსავალს მნიშვნელოვნად ამცირებს, ამიტომ ამოწმებენ ურთიერთობის მართვის სიღრმეს.

ნიმუში პასუხი

პირველ რიგში კლიენტის ხელმძღვანელობასთან პირისპირ შეხვედრას ვითხოვდი და გულწრფელად ვკითხავდი, რა არ მოსწონთ. ხშირად მიზეზი ფასი კი არა, მომსახურების ხარისხი ან რეაგირების სიჩქარეა. პრობლემების მიხედვით შევადგენდი გამოსწორების გეგმას ვადებით და კლიენტს მუდმივ საკონტაქტო პირს მივუჩენდი. შემდეგ კვარტალურ ბიზნეს-განხილვებს დავნერგავდი, სადაც შედეგებს ვაჩვენებთ და ახალ შესაძლებლობებს ვეძებთ, რაც ურთიერთობის ზრდის საფუძველიცაა.

როგორ ააწყობთ გაყიდვების მენეჯერების ბონუსის სისტემას?

რას ამოწმებენ: მოტივაციის სისტემა გუნდის ქცევას განსაზღვრავს, ამიტომ ამოწმებენ, ფიქრობთ თუ არა მის გვერდით ეფექტებზე.

ნიმუში პასუხი

ფიქსირებულ ხელფასსა და ბონუსს შორის ბალანსს ისე დავსვამდი, რომ ადამიანს სტაბილურობაც ჰქონდეს და შედეგის მოტივაციაც, მაგალითად 60/40 ფარდობით. ბონუსს მხოლოდ შემოსავალზე არ მივაბამდი: ნაწილი დამოკიდებული იქნებოდა მარჟასა და კლიენტის გადახდაზე, რომ ზედმეტი ფასდაკლებები და ცუდი კლიენტები არ გაჩნდეს. გეგმის გადაჭარბებისთვის მაღალი კოეფიციენტი იქნებოდა. სისტემა მარტივი უნდა იყოს, რომ ყველამ თავად გამოთვალოს თავისი ბონუსი.

მთავარი კომერციული დირექტორი (CCO): კითხვები

როგორ შეადგენთ მომდევნო წლის გაყიდვების გეგმას და როგორ გაანაწილებთ მას გუნდებზე?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ სტრატეგიულ დაგეგმვას: ეყრდნობით თუ არა გეგმა ბაზრის მონაცემებსა და გუნდის რეალურ შესაძლებლობებს.

ნიმუში პასუხი

დავიწყებდი ორი მხრიდან: ზემოდან — კომპანიის ფინანსური მიზნიდან და ბაზრის ზრდიდან, ქვემოდან — არსებული კლიენტების განახლებიდან და ძაბრის ისტორიული კონვერსიიდან. ამ ორ ციფრს შორის სხვაობა გვიჩვენებს, რამდენი ახალი გაყიდვაა საჭირო და გვყავს თუ არა ამისთვის საკმარისი ადამიანი. გეგმას გავანაწილებდი სეგმენტებისა და რეგიონების მიხედვით, მაგალითად თბილისი, ბათუმი და რეგიონები, მათი პოტენციალის გათვალისწინებით. გეგმას კვარტალურად გადავხედავდით და ფინანსურ დირექტორთან ერთად შევამოწმებდით.

კომპანია ახალ ბაზარზე, მაგალითად სომხეთში ან აზერბაიჯანში გასვლას გეგმავს. როგორ მიუდგებით?

რას ამოწმებენ: ამოწმებენ, შეგიძლიათ თუ არა ზრდის სტრატეგიის აგება რისკებისა და ხარჯების გათვალისწინებით.

ნიმუში პასუხი

ჯერ ბაზრის კვლევას ჩავატარებდი: ზომა, კონკურენტები, ფასები და ადგილობრივი რეგულაციები, რისთვისაც ადგილობრივ კონსულტანტს ან ადვოკატს ჩავრთავდი. დიდი ოფისის გახსნამდე გამოვცდიდი შედარებით იაფ მოდელს: პარტნიორს ან დისტრიბუტორს, ან ერთ ადგილობრივ გაყიდვების მენეჯერს ორ-სამ საპილოტე კლიენტთან. წინასწარ განვსაზღვრავდით ბიუჯეტს, ვადასა და წარმატების კრიტერიუმებს, მაგალითად ექვს თვეში ათ ხელშეკრულებას. ამ შედეგების მიხედვით გადავწყვეტდით, გავაფართოებთ თუ შევაჩერებთ.

მომიყევით შემთხვევაზე, როცა მარკეტინგთან ან პროდუქტის გუნდთან სერიოზული უთანხმოება გქონდათ.

რას ამოწმებენ: CCO-ს სხვა დირექტორებთან თანამშრომლობა უწევს, ამიტომ ამოწმებენ, როგორ აგვარებთ კონფლიქტს თანაბარ დონეზე.

ნიმუში პასუხი

წინა კომპანიაში მარკეტინგი ბევრ ლიდს აგზავნიდა, ჩემი გუნდი კი ამბობდა, რომ მათი უმეტესობა უხარისხოა, და ურთიერთბრალდება დაიწყო. მარკეტინგის დირექტორს შევთავაზე, ერთად განგვესაზღვრა, რას ნიშნავს „კვალიფიციური ლიდი“, და CRM-ში ორივე გუნდისთვის საერთო ანგარიში შეგვექმნა. ორ თვეში გამოჩნდა, რომელი არხები იძლეოდა გაყიდვებს, და მარკეტინგმა ბიუჯეტი იქით გადაიტანა. ამის შემდეგ ყოველთვიურ ერთობლივ შეხვედრებს ვმართავდით და კონფლიქტი აღარ განმეორებულა.

სხვა პროფესიების კითხვები

მზად ხართ გასაუბრებისთვის?

მოძებნეთ შესაფერისი ვაკანსია და გაგზავნეთ CV რამდენიმე წუთში.